Inhoudelijk thema: Ouder wordende bewoners

In deze nieuwsbrief een kort artikel over ouder wordende bewoners.  

Bij mensen met een verstandelijke beperking begint het verouderingsproces vaak eerder. 

Dat heeft onder andere te maken met de kwetsbaarheid van het lijf én het brein. Dat verklaart ook waarom mensen met een licht verstandelijke beperking over het algemeen minder snel verouderen dan iemand met een ernstige verstandelijke beperking. Natuurlijk spelen ook andere factoren een rol, zoals levensstijl, gezondheid en medicatiegebruik.

Bij wie treedt veroudering sneller op?
• Mensen met een (zeer) ernstige verstandelijke beperking en EMB of mensen met het Syndroom van Down, Fragile-X, Prader Willi of Niet Aangeboren Hersenletsel (vanaf 40 jaar).
• Mensen met een matige verstandelijke beperking (vanaf 50 jaar).
• Mensen met een lichte verstandelijke beperking (vanaf 60 jaar).

Veroudering herkennen
Verouderen gaat geleidelijk. Je herkent de signalen vooral als je klein kijkt. Het begint vaak met vermoeidheid. Mensen hebben minder energie en raken sneller overprikkeld.
Ze hebben meer rustmomenten nodig en de normale dagelijkse dingen gaan niet meer vanzelf.
Soms zie je dat vaste structuren en gewoontes worden losgelaten.
De intensiteit van nabijheid en begeleiding die bewoners nodig hebben, neemt ook vaak langzaamaan toe. 

Zichtbare kenmerken van veroudering
Hieronder staan enkele zichtbare fysieke en psychische kenmerken van veroudering.

Lichamelijk
• Afname mobiliteit.
• Verminderde elasticiteit van de huid
• Verminderde weerstand
• Rimpels, vergrijzing, pigmentverandering
• Sneller koud
• Langzamer lopen
• Groter risico op vallen
• Verminderd zicht, gehoor en smaak
• Slechter slapen
• Tragere spijsvertering
• Verminderde speekselproductie
• Vermoeidheid
• Verminderde conditie

Psychisch
• Minder snel reageren
• Informatie minder snel opnemen
• Onthouden is moeilijker
• Moeilijker om nieuwe dingen aan te leren
• Moeite met het uitvoeren van meerdere handelingen tegelijk
• Gedragsverandering

Bewustwording
Het begint bij de bewustwording dat ouderdom een rol kan spelen, ook al bij kleine veranderingen.

Het is belangrijk om de signalen vroegtijdig op te pakken zodat erop geanticipeerd kan worden. Familie speelt daar een belangrijke rol bij, zij kennen hun familielid vaak als geen ander.

Het is fijn dat familie en begeleiding dit bespreekbaar maken en samen gaan volgen wat er gezien wordt.

Dan kan er samen gekeken worden naar wat er nodig is en kunnen er op tijd aanpassingen gedaan worden die de kwaliteit van leven ten goede komen.

Verwachtingen
Verwachtingen van de ouder wordende persoon moeten worden bijgesteld.

Begrip van de omgeving helpt, maar ook voorlichting geven aan de ouder wordende persoon is belangrijk. Vaak hebben ze weinig kennis over ouder worden en begrijpen ze niet goed wat er met hun lichaam gebeurt. Er kan uitgelegd worden dat het niet erg is om wat meer rustmomentjes in te bouwen, dat dat heel normaal is als je wat ouder bent.

Het kan ook erg frustrerend zijn als dingen niet meer lukken. Zorg daarom voor succesmomentjes; dingen die nog wél goed gaan. Dekte iemand eerder nog zelfstandig de tafel, maar lukt het nu niet meer? Geef hem dan een kleinere taak, bijvoorbeeld het bestek klaarleggen.

Het is voor iedereen belangrijk om mee te doen en om een zinvolle dag te hebben. 

Balans houden en gelukkige momenten
Het uitgangspunt bij ZorgWiel is aansluiten bij wat de bewoner nodig heeft en zo bijdragen aan de kwaliteit van leven.

Een fijne dag hebben en/of mooie momenten beleven is belangrijk.

Als iemand zichzelf bijvoorbeeld niet meer goed kan aankleden, kan dat veel energie kosten. Dan kan er voor gekozen worden om gedeeltelijk te helpen en/of een stukje over te nemen. 

Vaak gebruiken we daar de 100% regel voor: we doen het samen en ieder levert een deel van deze 100%. De ene keer doet de bewoner alles zelf (100%) en de andere keer wordt deze geholpen en doet de bewoner 40% en de ander 60%. 

We streven er naar dat het steeds weer passend is bij de bewoner en dat kan soms per dag en per moment verschillend zijn. 

Het “zelf doen” kan dan minder worden, maar er ontstaat zo geen overbelasting en daarnaast blijft er energie over voor andere leuke dingen; ook daar mag aandacht voor zijn.  

Het SAMEN DOEN kan verbroederen en verbinding geven; ”Ik zie jou en ben er voor jou en we doen het SAMEN.”

Familie en naasten zijn goud waard
Familie is vaak een constante factor. Zeker als mensen ouder worden, hebben ze behoefte aan een vertrouwde omgeving en bekende gezichten.  Familie en naasten zijn daarom – zeker voor ouder wordende mensen – goud waard!

Namens Christel Groothuis, gedragsdeskundige.

BIJEENKOMSTEN

In mei zijn er bijeenkomsten gepland voor ouders en vertegenwoordigers.
Deze bijeenkomsten gaan over de ouder wordende bewoner en worden geleid door Adriëtte van der Wijst en Monique Hoefnagel.

Deze bijeenkomsten zijn op:

• 15 mei van 19.00-21.00 uur (inloop vanaf 18.30 uur). Locatie: Meeters van IBN, Hockeyweg 5, Uden

• 22 mei van 19.00-21.00 uur (inloop vanaf 18.30 uur). Locatie: Van der Valk Nijmegen-Lent Hertog Eduardplein 4, 6663 AN Nijmegen

Ouders en vertegenwoordigers hebben hiervoor een brief gekregen en daarin staat een link waarmee er aangemeld kan worden.

We hopen velen te zien.